
Perde pile hesabında, kapatılacak bitmiş eni seçtiğiniz pile oranıyla çarparsınız. Bitmiş kapanma enini 200 cm kabul ettiğimiz örnekte 1:2 pile için 400 cm, 1:2,5 pile için 500 cm düz kumaş eni gerekir. Bu rakamlara dikiş, desen eşleştirme ve çekme payları dahil değildir. Kumaşın rulo eni ve kesim yönü belli olmadan sonucu doğrudan satın alınacak metre olarak kullanmayın.
Mezura rayda 200 cm gösteriyor; biri “dört metre”, diğeri “beş metre” diyor. Fark pile tercihi olabilir. Genel hazırlığı perde ölçüsü alma rehberinde bulabilirsiniz; burada kumaşın neden raydan daha geniş tutulduğuna bakacağız.
Ray eni, bitmiş perde eni ve düz kumaş eni aynı şey mi?
Ray eni, perdenin hareket ettiği hattın uzunluğudur. Bitmiş kapanma eni, dikilmiş ve pilesi düzenlenmiş perdenin kapatacağı alandır. Düz kumaş eni ise pile yapılmadan önceki yatay miktarı anlatır. Pile, bu fazla kumaşı katların içine toplar. Bu nedenle 400 cm düz kumaşın 200 cm alanı kapatması kendi başına ölçü hatası değildir.
Rayın tamamını örten tül ile iki yanda duran dekoratif fon için aynı başlangıç enini kullanmayın. Kapanan fon ortada birleşip camı örtmelidir. Hazır perdede yazan enin pilelenmiş bitmiş en mi, düz açılmış en mi olduğunu sorun. Üç ölçüyü ayrı satırlara yazmak konuşmayı kolaylaştırır.
1:2 ve 1:2,5 pile oranı neyi değiştirir?
1:2, bir birim bitmiş kapanma eni için iki birim düz kumaş eni kullandığımızı anlatıyor. 1:2,5 ise aynı alan için iki buçuk birim demek. Oran, katlanan kumaş miktarını açıklar; pile biçimini veya kat aralığını tek başına tarif etmez.
MEB’in Pilili Perdeler eğitim materyali, kumaş hesabını model ve kumaş özellikleriyle birlikte ele alır. Buradan her perdeye aynı oranı uygulama sonucu çıkarmayın. Yoğun pile her odada daha iyi görünmez: İnce tülle kalın fon, aynı oranda bile farklı hacim oluşturabilir. Tül ve fon seçeneklerini önce görevlerine göre ayırın.
200 cm ray için örnek hesabı birlikte yapalım
Bu hesapta rayın kapatılacak alanını ve toplam bitmiş perde enini tam 200 cm kabul ediyoruz. Ray dışına dönüş, ortada bindirme, dikiş, desen uyumu ve çekme payları hesaba dahil değil. Örnek, pile çarpanını anlamak içindir; belirli bir kumaşın kesim veya sipariş ölçüsü değildir.
- 1:2 örneği: 200 cm × 2 = 400 cm düz kumaş eni.
- 1:2,5 örneği: 200 cm × 2,5 = 500 cm düz kumaş eni.
- İki örnek arasındaki fark: aynı kapanma alanına ek 100 cm düz kumaş girer.
- Sonraki adım: seçilen kumaşa ve dikime ait payları ayrı hesaplamak.
Örneklerde boy değişmiyor; değişen, katların içine giren yatay kumaş miktarı. Boy için pile çarpanını kullanmayın. Ray 200 cm diye yüksekliği de 200 cm saymak hesabın en talihsiz kısayolu olur.

İki panel yapılınca kumaş miktarı iki katına mı çıkar?
Aynı toplam kapanma alanını iki eşit panelle örttüğünüzü varsayarsak her panelin bitmiş eni 100 cm olur. 1:2 örneğinde panel başına 200 cm, toplam 400 cm düz kumaş eni; 1:2,5 örneğinde panel başına 250 cm, toplam 500 cm düz kumaş eni hesaplanır. Toplam alanı önce ikiye bölüp ardından her panelin oranını uyguluyoruz.
Her panelin bitmiş enini 200 cm alırsanız toplam kapanma alanını iki katına çıkarırsınız. İki panelde daha fazla yan kenar dikişi bulunur. Orta bindirme veya duvara dönüş isteniyorsa bitmiş kapanma alanı değişebilir; bunları çizimde gösterip hesabı yeniden yapın.
“Dört metre kumaş” sözü neden tek başına yetmiyor?
Düz perde eni ile rulodan kesilecek uzunluk farklı ölçülerdir. Boyu karşılayan genişlikte ve uygun yönde kullanılabilen bir kumaşta rulo boyunca alınan uzunluk, perdenin yatay enini oluşturabilir. Başka bir kumaşta ise rulo eni yatay kullanılır; perde boyu kadar parçalar kesilip yan yana birleştirilir. Aynı kapanma alanı için satın alınacak uzunluk bu iki kesim düzeninde farklı olabilir.
“400 cm düz en gerekiyor” cümlesinden otomatik olarak “dört metre alırım” sonucuna atlamayın. Rulo eni, bitmiş boy, desen yönü ve ek yeri birlikte kontrol edilmeli. Her kumaşı döndüremezsiniz; yüzeyin ışığı yansıtması veya desenin duruşu değişebilir.
Dikiş, desen ve çekme payları nereye eklenir?
Pile için bulunan miktar, kesim planının başlangıcıdır. MEB’in Büzgülü Perdeler materyali, kesim öncesinde kumaş yönünü ve modele ait payları kontrol etmeyi anlatır. Bunları bütün kumaşlara sabit bir santimetre veya yüzde ekleyerek çözmeyin. Payın yatay mı, düşey mi gerektiğini de ayrı belirtin.
- Yan kenarlar: Her panelin iki kenarında uygulanacak bitirme biçimini belirleyin.
- Başlık ve etek: Seçilen başlık, alt bitiş ve bitmiş boy için kesim paylarını hesaplayın.
- Desen: Tekrar aralığını ve iki panelin kapandığında nasıl birleşeceğini kontrol edin.
- Çekme: Kumaşın teknik bilgisine ve izin verilen bakım işlemine göre karar verin.
Numunede güzel görünen pile evde rahat açılacak mı?
Kumaş miktarı açıkken yanda toplanan hacmi de etkiler. Fonun kapı geçişini daraltmasını veya tülün mobilyaya sürtünmesini yalnız görünüm hesabıyla çözemezsiniz. Salon için tül ve fon seçimi, kapanma ile toplama alanını birlikte düşünmenize yardımcı olur.
Tül perde ve fon perde numunelerinde dokuyu elinizle inceleyin; mümkünse düşünülen başlıkla katlanmış halini görün. Deseni seçerken duvar, koltuk ve perde uyumu yazısına da bakın. Hesapta uygun duran oran, odanızda fazla kalabalık görünüyorsa farklı bir dikim düzeni konuşabilirsiniz.
Dikimden önce şu bilgileri aynı kağıtta buluşturun
- Ray uzunluğu ve kapatılması istenen bitmiş alan.
- Bitmiş perde boyu ve alt kenarın nerede biteceği.
- Tek parça mı, iki panel mi yapılacağı.
- Pile oranı, başlık biçimi ve açıkken toplama tarafı.
- Kumaşın rulo eni, kesim yönü ve varsa desen tekrarı.
- Pile hesabından ayrı yazılmış dikiş, desen ve çekme payları.
Kastamonu’da perde dikimi görüşmesine bu notu ve pencere fotoğrafını götürün. Bitmiş ölçü, düz kumaş miktarı ve kesim planı aynı şeyi anlattığında “kaç metre?” sorusunun yanıtı netleşir.
Merak ederseniz: kaynaklar
200 cm toplam kapanma eni için varsayımlı pile hesabı
| Özellik | 1:2 örneği | 1:2,5 örneği | Hesabın kapsamı |
|---|---|---|---|
| Tek parça bitmiş kapanma eni | 200 cm | 200 cm | Ray dışına dönüş ve orta bindirme eklenmemiştir. |
| Toplam düz kumaş eni | 200 × 2 = 400 cm | 200 × 2,5 = 500 cm | Dikiş, desen ve çekme payları hariçtir. |
| İki eşit panelin bitmiş eni | 100 + 100 cm | 100 + 100 cm | Toplam kapanma alanı 200 cm kabul edilmiştir. |
| İki panelin düz kumaş eni | 200 + 200 = 400 cm | 250 + 250 = 500 cm | Her panelin kenar payları ayrıca hesaplanır. |
| Rulodan satın alınacak uzunluk | Kesim planına bağlı | Kesim planına bağlı | Rulo eni, perde boyu ve kumaş yönü görülmeden belirlenmez. |
Sık sorulan sorular
1:2 pile hesabı nasıl yapılır?+
Bitmiş kapanma enini ikiyle çarpın. Örneğin 200 cm kapanma eni için, dikiş ve diğer paylar hariç 400 cm düz kumaş eni hesaplanır.
200 cm ray için 1:2,5 pilede kaç metre kumaş gerekir?+
Örnekteki düz kumaş eni 500 cm olur. Rulodan alınacak metre ise kumaşın rulo enine, kesim yönüne, perde boyuna ve ayrıca hesaplanan paylara bağlıdır.
Pile oranı perde boyuna da uygulanır mı?+
Hayır. Buradaki pile çarpanı yatay kapanma eni içindir. Bitmiş boy ve boy yönündeki başlık, etek veya desen payları ayrı hesaplanır.
İki fon paneli için ray enini iki kez mi hesaplamalıyım?+
İki panel aynı toplam alanı kapatacaksa bu alanı panellere paylaştırın. Örneğin toplam 200 cm için iki eşit panelin bitmiş eni 100’er cm olabilir; bindirme ve dönüş ayrıca planlanır.
Hazır perdenin eni ile ham kumaş eni aynı mıdır?+
Her zaman aynı değildir. Hazır perdede verilen ölçünün düz açılmış eni mi, pileli bitmiş eni mi olduğunu doğrulayın. Ham kumaş miktarı kesim ve dikim öncesini anlatır.
Daha fazla pile her zaman daha iyi görünür mü?+
Hayır. Kumaşın kalınlığı, desen, başlık ve pencere ölçeği sonucu değiştirir. Açık konumda yanda biriken hacmi de kontrol edin.
Desenli kumaşa ne kadar fazla pay eklemeliyim?+
Tek bir sayı bütün desenlere uymaz. Desen tekrarını, panel sayısını ve ek yerlerini kesim planında görün; gerekli miktarı bunlara göre hesaplayın.


